Küresel hisse senedi piyasalarında yapay zekâ yatırımlarının maliyetine ilişkin endişeler satış baskısını artırıyor. ABD’de teknoloji ağırlıklı Nasdaq endeksinin önceki günü sert kayıpla tamamlamasının ardından Asya borsaları da haftanın son işlem gününe ağırlıklı olarak düşüşle başladı. Avrupa ve ABD vadeli endeksleri ise yeni seans öncesinde dalgalı bir görünüm sergiliyor.
Piyasalardaki hareketin merkezinde, büyük teknoloji şirketlerinin yapay zekâ altyapısına ayırdığı milyarlarca dolarlık kaynağın ne ölçüde gelir ve kâra dönüşeceğine ilişkin soru işaretleri bulunuyor. Teknoloji hisselerinden başlayan satışlar tahvil piyasasında alımları güçlendirirken Japon yeni gibi güvenli liman olarak değerlendirilen para birimlerine de talep artıyor.
Asya borsalarında satış baskısı sürüyor
23 Ekim sabahındaki işlemlerde Japonya’nın Nikkei 225 endeksi yaklaşık yüzde 1,3, Güney Kore’nin Kospi endeksi ise yüzde 1,7 geriledi. Japonya hariç Asya-Pasifik hisselerini izleyen MSCI endeksi de yüzde 0,3 düşüş kaydederken bölge genelinde yatırımcıların temkinli tutumu öne çıktı.
Çin’de büyük şirketlerin hisselerinden oluşan CSI 300 endeksi, Temmuz 2025’ten bu yana en düşük seviyesine geriledi. Endeksin haziran ayında gördüğü zirveden kaybı yüzde 20’ye yaklaşırken Hong Kong’un Hang Seng endeksi, önceki günkü yüzde 3’lük düşüşün ardından sınırlı bir toparlanma gösterdi.
Asya piyasalarındaki gerileme, ABD’de teknoloji hisselerinde önceki gün yaşanan satışların ardından geldi. Nasdaq Composite endeksi perşembe günkü işlemleri yüzde 2,6 kayıpla 26.008,86 puandan tamamlarken S&P 500 endeksi yüzde 1,2 düşüşle 7.663,43 puana geriledi. Dow Jones endeksi ise teknoloji hisselerinden farklılaşarak sınırlı yükselişle 52.867,98 puandan kapandı.
ABD ve Avrupa vadeli endekslerinde son durum
ABD borsalarının cuma günkü açılışı öncesinde vadeli işlemlerde farklı yönlerde hareketler görüldü. Erişilebilen erken saat kotasyonlarında Nasdaq vadeli endeksi 29.096,80 puanla yüzde 0,16 ekside bulunurken S&P 500 vadelileri 7.708,50 puanla yüzde 0,05 yükseliş kaydetti. Dow Jones vadelileri de 53.132 puanla yüzde 0,12 artıda işlem gördü.
Söz konusu vadeli piyasa rakamları Türkiye saatiyle yaklaşık 02.12’de kaydedildi. Bu nedenle değerler sabahın ilerleyen saatlerindeki anlık fiyatları değil, doğrulanabilen erken işlem seviyelerini gösteriyor. Özellikle teknoloji hisselerinde oynaklığın arttığı mevcut ortamda ABD vadeli endekslerinin yönü gün içerisinde hızla değişebiliyor.
Avrupa borsaları ise cuma günkü nakit seansına henüz başlamadı. Erken saatlerde kaydedilen vadeli kotasyonlar, kıta genelinde tek yönlü bir hareket yerine endeksler arasında farklılaşmaya işaret etti. Almanya’nın DAX vadeli endeksi 25.506,20 puanla yüzde 0,09, İngiltere’nin FTSE 100 vadeli endeksi ise 10.774,60 puanla yüzde 0,05 artıda bulunuyordu.
Buna karşılık Euro Stoxx 50 vadelilerinde 6.112 puan ve yüzde 1,74 düşüş, Fransa’nın CAC 40 vadelilerinde ise 7.864 puan ve yüzde 0,99 kayıp görülüyordu. Bu fiyatların bir bölümü son işlem veya kapanış kotasyonu olduğundan Avrupa borsalarının açılış yönüne ilişkin kesin bir gösterge olarak değerlendirilmemeli. Avrupa piyasalarında nakit işlemlerin başlamasıyla vadeli fiyatlar ile endekslerin gerçek seans performansı arasındaki fark daha net ortaya çıkacak.
Yapay zekâ yatırımları ve ekonomik veriler izleniyor
Teknoloji sektöründeki satışların temelinde yapay zekâ veri merkezleri, işlemciler ve altyapı yatırımları için gereken yüksek finansman ihtiyacı bulunuyor. Büyük teknoloji şirketlerinin açıkladığı yatırım planlarının büyüklüğü, bu harcamaların ne zaman güçlü nakit akışına dönüşeceğine ilişkin endişeleri artırıyor. Özellikle yarı iletken üreticileri ve yapay zekâ altyapısıyla bağlantılı şirketlerin hisselerinde oynaklık yükseliyor.
Yatırımcılar, yapay zekâya yönelik talebin güçlü kalmasına karşın şirketlerin yüksek yatırım giderlerini ne kadar sürede karşılayabileceğini sorguluyor. Bu nedenle teknoloji hisselerinde görülen satışlar yalnızca kısa vadeli fiyat hareketlerinden değil, şirketlerin gelecekteki kârlılık beklentilerine ilişkin yeniden değerlendirmelerden de besleniyor. ABD’de başlayan satışların Asya piyasalarına taşınması, söz konusu endişelerin küresel ölçekte etkili olduğunu gösteriyor.
Hisse senetlerindeki kayıplar tahvil ve döviz piyasalarında da karşılık buldu. ABD’de teknoloji hisselerine yönelik satışların derinleşmesiyle yatırımcıların bir bölümü devlet tahvillerine yönelirken 10 yıllık ABD tahvil faizi yüzde 5 seviyesinin altına geriledi. Japon yeni ve İsviçre frangına yönelik talepteki artış da yatırımcıların daha düşük riskli varlıklara yönelme eğilimini yansıttı.
Japon yeni, cuma günkü işlemlerde dolar karşısında 156,28 seviyesine kadar güçlenerek bir ayı aşkın sürenin en yüksek değerine ulaştı. Japonya’da açıklanan enflasyon verileri ve merkez bankasının faiz politikasına ilişkin beklentiler de yenin hareketinde etkili olurken küresel piyasalardaki riskten kaçış eğilimi döviz piyasasındaki dalgalanmayı artırdı.
Küresel piyasalarda günün devamında Avrupa borsalarının açılışı, ABD vadeli endekslerinin yönü ve teknoloji hisselerindeki satışların sürüp sürmeyeceği izlenecek. Avrupa ve ABD’de açıklanacak ekim ayı öncü satın alma yöneticileri endeksleri, ekonomik büyüme ve enflasyon baskılarına ilişkin yeni ipuçları verecek. Verilerin beklentilerden sapması, hem hisse senedi hem de tahvil piyasalarında yeni fiyat hareketlerini tetikleyebilir.
Yatırımcılar ayrıca ABD’de açıklanacak Michigan Üniversitesi tüketici güveni ve enflasyon beklentileri verisini takip edecek. Faiz beklentilerinin hızla değiştiği bir dönemde gelecek ekonomik göstergeler, tahvil piyasasında başlayan hareketin hisse senetlerine nasıl yansıyacağını belirleyen başlıca unsurlar arasında bulunuyor. Avrupa ve ABD seanslarının açılmasıyla Asya’da görülen satışların küresel ölçekte derinleşip derinleşmeyeceği de daha net anlaşılacak.
